ร่างพังเพราะฮอร์โมนสวิง? เช็กด่วน! ฮอร์โมนไม่สมดุล อาการเป็นอย่างไร

14 ม.ค. 68  | ศูนย์เมตาบอลิซึมและต่อมไร้ท่อ
แชร์บทความ      
แชร์บทความ      

ฮอร์โมนไม่สมดุล ทำร่างกายพังได้จริงหรือ

รู้หรือไม่? "ฮอร์โมน" สารเคมีเล็กๆ ที่ร่างกายสร้างขึ้นจากต่อมไร้ท่อ ต่างมีบทบาทสำคัญต่อสุขภาพมากกว่าที่คุณคิด! ตั้งแต่ช่วยในการเจริญเติบโต ควบคุมอารมณ์ ความรู้สึก การเผาผลาญ การนอนหลับ ไปจนถึงระบบการทำงานต่างๆ ของร่างกาย ล้วนแล้วแต่ควบคุมโดยฮอร์โมน ซึ่งเมื่อใดที่ฮอร์โมนในร่างกายเกิดความไม่สมดุล อาจส่งผลกระทบต่อสุขภาพ ทั้งทางร่างกายและจิตใจอย่างที่คุณคาดไม่ถึง!

ทำความรู้จัก "ฮอร์โมน" สารเคมีที่มีอิทธิพลต่อชีวิต

ฮอร์โมน (Hormones) คือ สารเคมีที่ร่างกายสร้างขึ้นเพื่อควบคุมการทำงานของอวัยวะและระบบต่างๆ ในร่างกาย เปรียบเสมือน "ผู้ส่งสาร" ที่ช่วยให้ร่างกายทำงานได้อย่างประสานกัน โดยฮอร์โมนที่โดดเด่นและมีสำคัญต่อร่างกาย ยกตัวอย่างเช่น

  • เอสโตรเจน (Estrogen) เป็นฮอร์โมนเพศหญิงหลัก โดยชนิดสำคัญในวัยเจริญพันธุ์คือ estradiol มีบทบาทต่อพัฒนาการลักษณะทางเพศหญิง การเจริญของเยื่อบุโพรงมดลูก รอบเดือน สุขภาพช่องคลอด กระดูก และระบบสืบพันธุ์
  • โปรเจสเตอโรน (Progesterone) เป็นฮอร์โมนสำคัญหลังการตกไข่ ทำหน้าที่เปลี่ยนเยื่อบุโพรงมดลูกให้พร้อมต่อการฝังตัวของตัวอ่อน ช่วยควบคุมรอบเดือน และมีบทบาทสำคัญต่อการคงการตั้งครรภ์ระยะแรก
  • เทสโทสเตอโรน (Testosterone): ฮอร์โมนเพศที่ควบคุมลักษณะทางเพศของผู้ชาย เช่น กล้ามเนื้อ หนวดเครา เสียง และความต้องการทางเพศ
  • ไทรอกซิน (T4) และไตรไอโอโดไทโรนีน (T3): ควบคุมระบบเผาผลาญ การเจริญเติบโต และพัฒนาการของร่างกาย
  • คอร์ติซอล (Cortisol): ฮอร์โมนความเครียด ช่วยควบคุมระดับน้ำตาลในเลือด ความดันโลหิต และการตอบสนองต่อความเครียด
  • อะดรีนาลีน (Adrenaline): ฮอร์โมนที่หลั่งออกมา เมื่อร่างกายเผชิญกับสถานการณ์ฉุกเฉิน เช่น ตกใจ กลัว
  • อินซูลิน (Insulin): ควบคุมระดับน้ำตาลในเลือด
  • ฮอร์โมนการเจริญเติบโต (Growth hormone): กระตุ้นการเจริญเติบโต และพัฒนาการของร่างกาย
  • โปรแลคติน (Prolactin) เป็นฮอร์โมนจากต่อมใต้สมองส่วนหน้า มีหน้าที่หลักในการกระตุ้นและคงการสร้างน้ำนมหลังคลอด โดยระดับจะสูงขึ้นตามธรรมชาติในช่วงตั้งครรภ์และให้นมบุตร หากสูงผิดปกตินอกช่วงนี้ อาจทำให้ประจำเดือนผิดปกติ ไม่ตกไข่ มีบุตรยาก หรือมีน้ำนมไหลผิดปกติได้

ภาวะฮอร์โมนไม่สมดุล คืออะไร?
ภาวะฮอร์โมนไม่สมดุล (Hormone Imbalance) เป็นภาวะหนึ่งที่เกิดขึ้นเมื่อระดับฮอร์โมนในร่างกายสูง หรือต่ำกว่าปกติ ซึ่งอาจเกิดจากหลายปัจจัย เช่น พันธุกรรม อายุ โรคประจำตัว ความเครียด การใช้ยา หรือพฤติกรรมการใช้ชีวิตซึ่งเป็นปัญหาที่ต้องระวัง เพราะสามารถส่งผลต่อสุขภาพร่างกายได้ในทุกมิติที่คุณอาจไม่คาดคิดได้

สัญญาณเตือนภัย... ฮอร์โมนไม่สมดุลอาการเป็นอย่างไร

สัญญาณเตือนภัย... ฮอร์โมนไม่สมดุลอาการเป็นอย่างไร ?

อาการของฮอร์โมนไม่สมดุลนั้นจะแตกต่างกันไปตามช่วงอายุและเพศ ซึ่งโดยส่วนใหญ่ในผู้ชายและผู้หญิง จะมีอาการแตกต่างกัน ดังนี้

อาการของฮอร์โมนไม่สมดุลในผู้หญิง

  • ประจำเดือนมาไม่ปกติ เช่น มาน้อย มามาก มาไม่สม่ำเสมอ ปวดประจำเดือนรุนแรง
  • มีบุตรยาก
  • เป็นสิว โดยเฉพาะสิวฮอร์โมนที่มักขึ้นบริเวณคางและแนวกราม
  • ผิวแห้ง ผมร่วง เล็บเปราะ
  • อารมณ์แปรปรวน หงุดหงิดง่าย วิตกกังวล ซึมเศร้า
  • น้ำหนักขึ้น โดยเฉพาะไขมันสะสมบริเวณหน้าท้อง
  • ช่องคลอดแห้ง 
  • ร้อนวูบวาบ เหงื่อออกตอนกลางคืน

อาการของฮอร์โมนไม่สมดุลในผู้ชาย

  • สมรรถภาพทางเพศลดลง
  • กล้ามเนื้อลีบ
  • เหนื่อยง่าย
  • อารมณ์แปรปรวน
  • นอนไม่หลับ
  • น้ำหนักขึ้น
  • เต้านมโต

อาการเทคฮอร์โมนข้ามเพศสวิง หรือไม่สมดุล (สำหรับกลุ่ม LGBTQ+)

  • สำหรับกลุ่มความหลากหลายทางเพศที่กำลังปรับสรีระด้วยการใช้ฮอร์โมนข้ามเพศ (Gender-Affirming Hormone Therapy) หากซื้อยามารับประทานหรือฉีดเองในปริมาณที่ไม่เหมาะสม อาจทำให้เกิดภาวะฮอร์โมนแกว่งหรือสวิงอย่างรุนแรง

  • ซึมเศร้า วิตกกังวล
  • หงุดหงิดง่ายกว่าปกติ
  • อ่อนเพลียเรื้อรัง
  • ตัวเหลือง ตาเหลือง (ดีซ่าน) ซึ่งเป็นสัญญาณอันตรายว่าตับกำลังอักเสบหรือทำงานหนักเกินไป
  • บวมน้ำ น้ำหนักตัวพุ่งพรวด
  • ปวดคัดตึงหน้าอกอย่างรุนแรง
  • ปวดบวมที่ขา หายใจไม่อิ่ม เจ็บหน้าอก (อาจเป็นสัญญาณเตือนของภาวะลิ่มเลือดอุดตัน ซึ่งเป็นผลข้างเคียงอันตรายจากการใช้ฮอร์โมนผิดขนาด)

ฮอร์โมนไม่สมดุลปล่อยไว้... อันตรายกว่าที่คิด!

หากปล่อยให้ฮอร์โมนไม่สมดุล โดยไม่ทำการรักษาเป็นเวลานาน อาจนำไปสู่โรคต่างๆ ได้ เช่น

  • เบาหวาน
  • โรคหัวใจและหลอดเลือด
  • โรคอ้วน
  • ภาวะซึมเศร้า
  • โรคไทรอยด์
  • โรคกระดูกพรุน
  • มะเร็งบางชนิด เช่น มะเร็งเต้านม มะเร็งต่อมลูกหมาก เป็นต้น

 

การตรวจวิเคราะห์ฮอร์โมน เช็กเพื่อรู้ ตรวจเพื่อสุขภาพที่ดีกว่า เมื่อ "ฮอร์โมน" คือกุญแจสำคัญที่ควบคุมระบบต่างๆ ในร่างกาย การปล่อยให้ร่างกายเสียสมดุลจึงเป็นเหมือนภัยเงียบที่ทำลายสุขภาพโดยไม่รู้ตัว ทางออกที่แม่นยำที่สุดทางการแพทย์คือการเจาะเลือดเพื่อตรวจวิเคราะห์อย่างละเอียด

 

 

ตรวจฮอร์โมน คืออะไร? ใครบ้างที่ควรตรวจ

การตรวจฮอร์โมน (Hormone Testing) คือ การเจาะเลือดเพื่อนำไปวิเคราะห์ในห้องปฏิบัติการ ดูว่าระดับฮอร์โมนแต่ละชนิดในร่างกาย เช่น ฮอร์โมนเพศหญิง เอสโตรเจน, ฮอร์โมนเพศชาย เทสโทสเตอโรน หรือฮอร์โมนไทรอยด์ อยู่ในเกณฑ์มาตรฐาน ทำงานสอดคล้องกันหรือไม่ เพื่อให้แพทย์สามารถวินิจฉัยหาสาเหตุของอาการผิดปกติและวางแผนการรักษาได้อย่างแม่นยำ

ใครบ้างที่ "ควร" ตรวจระดับฮอร์โมน? การตรวจฮอร์โมนไม่ได้จำกัดแค่ผู้ป่วยเสมอไป แต่ยังเหมาะกับกลุ่มคนเหล่านี้:

  • ผู้ที่มีอาการผิดปกติ สงสัยระดับฮอร์โมนผิดปกติ
  • กลุ่มความหลากหลายทางเพศ (LGBTQ+) ผู้ที่กำลังวางแผนเทคฮอร์โมนข้ามเพศ หรือผู้ที่กำลังใช้ฮอร์โมนอยู่แต่ไม่เคยเจาะเลือดดูค่าตับและระดับฮอร์โมนเลย เพื่อความปลอดภัยในระยะยาว

หากคุณกำลังเผชิญกับภาวะฮอร์โมนสวิง หรือเป็นกลุ่มความหลากหลายทางเพศที่ต้องการดูแลรูปร่างและสุขภาพอย่างปลอดภัย สามารถดูรายละเอียด แพ็กเกจตรวจคัดกรองระดับฮอร์โมนสำหรับเพศหลากหลาย ที่คอยดูแลอย่างเข้าใจโดยแพทย์เฉพาะทางด้านต่อมไร้ท่อ ศูนย์เบาหวาน ไทรอยด์ และต่อมไร้ท่อ โรงพยาบาลวิมุต

ตรวจฮอร์โมนแล้วจะได้อะไร?

  • รู้ลึกถึงต้นตอของโรค แก้ปัญหาอาการป่วยเรื้อรังที่รักษาปลายเหตุเท่าไหร่ก็ไม่หาย
  • จัดยาและรักษาได้แม่นยำ แพทย์สามารถสั่งจ่ายยาปรับฮอร์โมน หรือวิตามินเสริมได้ตรงจุด พอดีกับความต้องการของร่างกายแต่ละคน
  • ข้ามเพศอย่างปลอดภัย 100% สำหรับกลุ่ม LGBTQ+ แพทย์จะช่วยคำนวณ ‘โดสยาฮอร์โมน’ ที่เหมาะสมที่สุดให้กับสรีระของคุณ ช่วยให้การปรับเปลี่ยนรูปร่างเห็นผลชัดเจน โดยที่ตับและไตไม่ต้องทำงานหนักจนเสี่ยงอันตราย

ที่โรงพยาบาลวิมุตเราได้ออกแบบโปรแกรมการตรวจวิเคราะห์สมดุลฮอร์โมน ที่ช่วยให้แพทย์วินิจฉัยและรักษาภาวะฮอร์โมนไม่สมดุลได้อย่างตรงจุด ครบถ้วน ไม่ว่าจะเป็นฮอร์โมนเพศ ฮอร์โมนไทรอยด์ ฮอร์โมนคอร์ติซอล ฯลฯ ที่จะช่วยให้คุณลดความเสี่ยงต่อโรคต่างๆ ได้ ที่ดูแลโดยทีมแพทย์เฉพาะทางด้านต่อมไร้ท่อและฮอร์โมน ที่พร้อมจะคอยให้คำปรึกษาและวางแผนการรักษา ร่วมกับเทคโนโลยีที่ทันสมัยให้ผลลัพธ์ที่แม่นยำและเชื่อถือได้

อย่ารอให้สายเกินแก้! หากคุณมีอาการที่บ่งบอกถึงภาวะฮอร์โมนไม่สมดุล ควรรีบปรึกษาแพทย์เพื่อรับการตรวจ  และรักษา และที่โรงพยาบาลวิมุต... เราพร้อมดูแลสุขภาพ คืนสมดุลให้ฮอร์โมนและสุขภาพให้กับคุณได้อีกครั้ง

 

สอบถามรายละเอียดเพิ่มเติมและนัดหมายแพทย์ได้ที่ 

ศูนย์เบาหวาน ต่อมไร้ท่อ และควบคุมน้ำหนัก ชั้น 9 โรงพยาบาลวิมุต 

เวลาทำการ 07:00 - 19:00  น. โทร. 0-2079-0070

หรือดาวน์โหลด ViMUT Application เพื่อนัดหมายแพทย์ หรือบริการปรึกษาหมอออนไลน์

ทุกปัญหาสุขภาพ ปรึกษาแพทย์เฉพาะทางออนไลน์ ที่พร้อมดูแลคุณด้วยความใส่ใจ

ผู้เขียน
นพ. ชาญวัฒน์ ชวนตันติกมล แพทย์ผู้ชำนาญการโรคเบาหวานและต่อมไร้ท่อ

แนะนำแพทย์ที่เกี่ยวข้อง

Card Image
นพ.ชาญวัฒน์
ชวนตันติกมล
อายุรศาสตร์
อายุรศาสตร์โรคต่อมไร้ท่อและเมแทบอลิซึม (โรคเบาหวานและต่อมไร้ท่อ)

เรื่องสุขภาพน่ารู้ที่เกี่ยวข้อง

Card Image
13 วิธีดูแลตนเองของผู้ป่วยเบาหวานในยุค COVID-19

เนื่องจากผู้ป่วยเบาหวานเป็นกลุ่มบุคคลที่ถือว่าเป็นปัจจัยเสี่ยงในการติดเชื้อ covid-19 โดยโรคเบาหวานนั้นจะทำให้ติดเชื้อ covid -19 ได้ง่ายกว่าบุคคลทั่วไป และหากติดเชื้อแล้วจะมีผลทำให้เกิดพาวะแทรกซ้อนมากกว่าบุคคลทั่วไปที่ไม่ได้เป็นเบาหวาน

อ่านเพิ่มเติม
Card Image
เป็นเบาหวานตั้งครรภ์ได้ไหม ?

เพราะการสร้างครอบครัวคือหนึ่งในความฝันของผู้หญิงหลายๆ คน แต่สำหรับคนที่เป็นเบาหวานคงกังวลไม่น้อยว่าจะมีลูกได้ไหม ปลอดภัยหรือเปล่า เรามาฟังคำตอบกันที่นี่

อ่านเพิ่มเติม
Card Image
สายกินต้องระวัง โรคอันตรายจากไขมันที่ต้องรู้ !

สายกินต้องระวัง! อาหารไขมันสูง ของทอดแสนอร่อยที่แฝงไปด้วยโรคไขมันตัวร้าย มาดูความลับทั้งประโยชน์และโทษของไขมัน ที่บั่นทอนสุขภาพคุณจนอาจเป็นโรคร้ายแรงได้มากกว่าที่คิด

อ่านเพิ่มเติม
Card Image
น้ำหนักไม่ลง ทำอย่างไร? เช็ก 7 สัญญาณเตือนที่บอกว่าคุณกำลังลดความอ้วนผิดวิธี

น้ำหนักไม่ลงทำไงดี? ชวนคุณเช็ก 7 สัญญาณเตือนคุมน้ำหนักผิดวิธี ที่อาจทำให้คุณเสี่ยงระบบเผาผลาญพังโดยไม่รู้ตัว พร้อมแนวทางการดูแลน้ำหนักอย่างมั่นใจได้ที่นี่

อ่านเพิ่มเติม