โรคสะเก็ดเงินเกิดจากอะไร ? เข้าใจสาเหตุ ลดความเสี่ยงกำเริบ

14 ต.ค. 68  | ศูนย์ผิวหนังและความงาม
แชร์บทความ      

สะเก็ดเงิน เป็นหนึ่งในโรคผิวหนังเรื้อรังที่พบได้บ่อยและมักสร้างความกังวลใจให้กับผู้ป่วยจำนวนไม่น้อย เพราะโรคนี้ไม่เพียงส่งผลต่อสภาพผิว แต่ยังส่งผลกระทบต่อคุณภาพชีวิตและความมั่นใจในสังคม หลายคนอาจเคยสงสัยว่าโรคสะเก็ดเงินเกิดจากอะไร และสามารถรักษาให้หายขาดได้หรือไม่ ในบทความนี้เราจะพาไปทำความเข้าใจเกี่ยวกับโรคสะเก็ดเงินอย่างละเอียด ครอบคลุมตั้งแต่สาเหตุ ปัจจัยกระตุ้น ชนิดของโรค ตลอดจนอาการสำคัญ พร้อมเปรียบเทียบกับโรคเซ็บเดิร์ม อีกหนึ่งโรคผิวหนังเรื้อรังที่มีลักษณะคล้ายกัน แต่มีข้อแตกต่างที่ควรรู้ เพื่อความเข้าใจโรคอย่างถูกต้องและสามารถดูแลสุขภาพได้อย่างมั่นใจ

รู้จัก โรคสะเก็ดเงิน คืออะไร ?

สะเก็ดเงิน (Psoriasis) คือโรคผิวหนังเรื้อรัง ที่เกิดจากหลายปัจจัยร่วมกัน ได้แก่ พันธุกรรม ความผิดปกติของระบบภูมิคุ้มกันในร่างกาย ปัจจัยกระตุ้นภายนอก ทำให้วงจรการผลัดเซลล์ผิวเร็วกว่าปกติหลายเท่า ส่งผลให้เซลล์ผิวเก่าและใหม่สะสมทับถมกันจนเป็นปื้นหนา แข็ง และเกิดเป็นสะเก็ดสีขาวหรือสีเงิน ซึ่งสะเก็ดเงินสามารถเกิดขึ้นได้ทั้งตัวตั้งแต่ศีรษะจรดเท้า ทั้งนี้ สะเก็ดเงิน เป็นโรคที่ไม่สามารถรักษาให้หายขาดได้ แต่สามารถควบคุมอาการให้สงบลงได้ด้วยการดูแลและรักษาที่เหมาะสม ผู้ป่วยบางรายอาจมีช่วงที่อาการสงบเป็นเวลานาน ก่อนจะกำเริบขึ้นใหม่หากมีปัจจัยกระตุ้น

ปัจจัยกระตุ้นโรคสะเก็ดเงินเกิดจากอะไรได้บ้าง ?

สาเหตุหลักของโรคสะเก็ดเงิน เกิดจากความบกพร่องของระบบภูมิคุ้มกัน แต่ก็ยังมีสาเหตุและปัจจัยกระตุ้นอื่นๆ ที่สามารถทำให้อาการสะเก็ดเงินกำเริบหรือรุนแรงขึ้นได้ ดังนี้

  • พันธุกรรม หากมีคนในครอบครัวป่วยด้วยโรคสะเก็ดเงิน จะมีโอกาสเสี่ยงมากกว่าคนทั่วไป 
  • ความเครียด ความเครียดเรื้อรังส่งผลโดยตรงต่อภูมิคุ้มกัน ทำให้เกิดการอักเสบและเร่งให้อาการสะเก็ดเงินกำเริบได้ง่าย
  • การติดเชื้อ การติดเชื้อในร่างกาย โดยเฉพาะการติดเชื้อทางเดินหายใจส่วนบน เช่น คออักเสบจากเชื้อสเตรปโตคอคคัส สามารถกระตุ้นให้เกิดสะเก็ดเงินชนิดหยดน้ำ
  • การดื่มแอลกอฮอล์และสูบบุหรี่ เพิ่มความรุนแรงของอาการและทำให้การรักษาได้ผลน้อยลง
  • การใช้ยาบางชนิด เช่น ยาความดันกลุ่มเบต้า-บล็อกเกอร์, ยาลิเทียม (รักษาโรคทางจิตเวช), ยาต้านมาลาเรีย และสเตียรอยด์บางประเภท
  • การบาดเจ็บหรือระคายเคืองผิวหนัง เช่น แผลถลอก การเกาแรงๆ การโดนแดดเผา สามารถทำให้ผื่นใหม่เกิดขึ้นตรงตำแหน่งที่บาดเจ็บ
  • ภูมิคุ้มกันบกพร่อง ส่งผลต่อการทำงานของร่างกายและเพิ่มโอกาสให้อาการกำเริบได้ง่าย

สะเก็ดเงินมีกี่ชนิด ? เช็กลักษณะโรคที่ควรรู้

โรคสะเก็ดเงินสามารถแบ่งได้เป็น 5 ชนิดหลัก ตามลักษณะอาการของโรค ซึ่งแต่ละชนิดก็จะมีลักษณะเฉพาะที่แตกต่างกันไป ได้แก่

1. สะเก็ดเงินชนิดผื่นหนา (Plaque Psoriasis) เป็นชนิดที่พบได้บ่อยที่สุด มีลักษณะผื่นแดงหนา ปกคลุมด้วยสะเก็ดสีขาวเงิน มักเกิดบริเวณข้อศอก หัวเข่า หนังศีรษะ และหลังส่วนล่าง

2. สะเก็ดเงินชนิดหยดน้ำ (Guttate Psoriasis) มักพบในเด็กและวัยรุ่นหลังการติดเชื้อ เช่น คออักเสบ มีผื่นเล็ก ๆ คล้ายหยดน้ำกระจายทั่วลำตัว แขน และขา

3.สะเก็ดเงินชนิดซอกพับ (Inverse psoriasis) เกิดในบริเวณข้อพับ เช่น รักแร้ ขาหนีบ ใต้เต้านม ผื่นแดง เรียบ มักไม่มีสะเก็ดเพราะความอับชื้น

4.สะเก็ดเงินชนิดตุ่มหนอง (Pustular psoriasis) มีตุ่มหนองเล็ก ๆ บนผื่นแดง อาจเกิดเฉพาะที่ เช่น ฝ่ามือ ฝ่าเท้า หรือกระจายทั่วร่างกาย หากรุนแรงอาจมีไข้และอ่อนเพลีย

5.สะเก็ดเงินชนิดผื่นแดงทั่วตัว (Erythrodermic psoriasis) พบได้น้อยแต่รุนแรงที่สุด สามารถเกิดขึ้นอย่างเฉียบพลัน โดยมีผิวหนังแดงทั่วร่างกาย ลอกเป็นแผ่น เสี่ยงต่อการสูญเสียน้ำ เกลือแร่ และภาวะแทรกซ้อน

นอกจากการแบ่งตามลักษณะอาการแล้ว สะเก็ดเงินยังสามารถแบ่งตามตำแหน่งที่พบบ่อยได้เป็น 3 ประเภทย่อย ได้แก่ 

  1. สะเก็ดเงินบริเวณมือเท้า (Palmoplantar psoriasis) เป็นชนิดที่เกิดเฉพาะบริเวณฝ่ามือหรือฝ่าเท้า มีลักษณะเป็นผื่นหนา ลอกเป็นสะเก็ด และอาจมีอาการเจ็บหรือแตก
  2. เล็บสะเก็ดเงิน (Psoriatic nails) ลักษณะโรคส่งผลให้เล็บหนา เปราะ หรือมีรอยบุ๋ม ในผู้ป่วยบางรายอาจส่งผลให้เล็บหลุดได้
  3. สะเก็ดเงินที่คาบเกี่ยวกับโรคเซ็บเดิร์ม (Sebopsoriasis) เกิดบริเวณหนังศีรษะ ใบหน้า หรือรอยพับใกล้ผิวมัน มีลักษณะผสมระหว่างผื่นสะเก็ดเงินและผื่นเซ็บเดิร์ม

นอกจากนี้ ผู้ป่วยโรคสะเก็ดเงินยังอาจพบความผิดปกติที่ข้อร่วมด้วยได้ โดยสามารถพบได้ 5 - 30% ของคนไข้ที่มีผื่นสะเก็ดเงิน ซึ่งเป็นได้ทั้งข้อเล็กและข้อใหญ่ 

เช็กสัญญาณสะเก็ดเงิน อาการที่พบบ่อยมีอะไรบ้าง ?

โรคสะเก็ดเงิน อาการมักแสดงออกแตกต่างกันไปตามชนิด ความรุนแรง และตำแหน่งที่พบ แต่โดยทั่วไปจะมีลักษณะอาการร่วมที่สามารถสังเกตได้ ดังนี้

  • ผื่นแดงหนา ลอกเป็นขุย ปกคลุมด้วยสะเก็ดสีขาวเงินที่มองเห็นได้ชัด
  • คัน แสบ หรือไม่สบายผิว ทำให้เกิดความรู้สึกระคายเคืองในบริเวณที่เป็นผื่น
  • บริเวณที่พบบ่อย มักเกิดที่หนังศีรษะ ข้อศอก หัวเข่า หลังส่วนล่าง ฝ่ามือ ฝ่าเท้า และเล็บ
  • เล็บเปลี่ยนแปลง อาจหนา เปราะ หรือมีรอยบุ๋มเล็ก ๆ บนเล็บ
  • ข้ออักเสบสะเก็ดเงิน ผู้ป่วยบางรายอาจมีข้อบวม ปวด และจำกัดการเคลื่อนไหว

ทั้งนี้ บางลักษณะอาการของโรคสะเก็ดเงินอาจมีความคล้ายกับอาการของโรคผิวหนังอีกชนิดที่เรียกว่า เซ็บเดิร์ม (Seborrheic Dermatitis) โดยเฉพาะเมื่อเกิดบริเวณหนังศีรษะที่มีรังแคหรือผื่นลอก ในบางครั้งจึงทำให้หลายคนอาจสับสนระหว่างทั้ง 2 โรคได้

 

‘สะเก็ดเงิน’ แตกต่างกับ ‘เซ็บเดิร์ม’ อย่างไร ?

โรคสะเก็ดเงินและโรคเซ็บเดิร์มมักถูกเข้าใจผิดว่าเป็นโรคเดียวกัน เนื่องจากทั้ง 2 โรค มีลักษณะอาการที่คล้ายคลึงกัน โดยเฉพาะการลอกเป็นขุยบนผิวหนัง แต่แท้จริงแล้วมีความแตกต่างกันอย่างชัดเจน ดังนี้

 

สรุป ความแตกต่างระหว่างโรคสะเก็ดเงินกับเซ็บเดิร์ม


อาการ/ลักษณะ

สะเก็ดเงิน (Psoriasis)

เซ็บเดิร์ม (Seborrheic Dermatitis)

สาเหตุ

ความผิดปกติของระบบภูมิคุ้มกัน

การอักเสบของผิวหนังจากเชื้อยีสต์ (Malassezia) ร่วมกับความมันบนผิว

ลักษณะผื่น

ผื่นหนาแดงขอบเขตชัดเจน มีสะเก็ดสีเงินหนา

ผื่นแดง มัน มีขุยบางๆ สีเหลืองหรือขาว

ตำแหน่งพบบ่อย

ข้อศอก หัวเข่า หลังส่วนล่าง หนังศีรษะ เล็บ

หนังศีรษะ ข้างจมูก คิ้ว หลังหู หน้าอก

ความเรื้อรัง

โรคเรื้อรังตลอดชีวิต ควบคุมได้แต่ไม่หายขาด

มักกำเริบเป็นช่วงๆ แต่ควบคุมได้ง่ายกว่า

อาการแทรกซ้อน

อาจเกิดภาวะข้ออักเสบสะเก็ดเงิน

มักมีรังแคและคันหนังศีรษะร่วมด้วย
 
 

แม้สะเก็ดเงินจะเป็นโรคผิวหนังเรื้อรังที่ไม่สามารถรักษาให้หายขาดได้ แต่การทำความเข้าใจชนิดของโรค หมั่นสังเกตอาการตั้งแต่แรกเริ่ม และหลีกเลี่ยงปัจจัยกระตุ้น จะช่วยควบคุมโรคให้อยู่ในระยะสงบได้ นอกจากนี้ การรู้จักตำแหน่งที่พบบ่อย หรือบริเวณที่คาบเกี่ยวกับโรคเซ็บเดิร์ม ยังช่วยให้การดูแลรักษาเป็นไปอย่างตรงจุด ซึ่งหากพบอาการผิดปกติควรเข้ารับการปรึกษาจากแพทย์ผู้เชี่ยวชาญด้านผิวหนังโดยทันที เพื่อให้ได้รับการตรวจวินิจฉัยและรักษาอย่างถูกต้องและลดโอกาสเกิดภาวะแทรกซ้อนที่เป็นอันตราย


 

สอบถามรายละเอียดเพิ่มเติมและนัดหมายแพทย์ได้ที่ 

ศูนย์ผิวหนังและความงาม ชั้น 9  โรงพยาบาลวิมุต

เวลาทำการ 08:00-17:00 น. โทร. 0-2079-0074

หรือดาวน์โหลด ViMUT Application เพื่อนัดหมายแพทย์ หรือบริการปรึกษาหมอออนไลน์

ทุกปัญหาสุขภาพ ปรึกษาแพทย์เฉพาะทางออนไลน์ ที่พร้อมดูแลคุณด้วยความใส่ใจ

ผู้เขียน
พญ.สุธาสินี ไพฑูรย์วัฒนกิจ แพทย์ผู้ชำนาญการด้านผิวหนัง

แนะนำแพทย์ที่เกี่ยวข้อง

Card Image
พญ.สุธาสินี
ไพฑูรย์วัฒนกิจ
ตจวิทยา

เรื่องสุขภาพน่ารู้ที่เกี่ยวข้อง

Card Image
8 วิธีรับมือปัญหาผิวหน้าจากการใส่หน้ากากอนามัย

หน้ากากอนามัยยุคโควิด-19 เป็นส่วนป้องกันการติดเชื้อ และ หน้ากากอนามัยยังเป็นสาเหตุที่ก่อให้เกิดปัญหาผิวหนังตามมามากมาย ไม่ว่าจะเป็นสิวหรือผื่นแดงคันบริเวณใต้หน้ากาก เมื่อเป็นแบบนี้แล้ว รพ.วิมุตจึงขอแนะนำ 8 วิธีการเพื่อรับมือปัญหาเหล่านี้

อ่านเพิ่มเติม
Card Image
รักษาสิวด้วยตัวเองให้อยู่หมัด ต้องปรับ 5 พฤติกรรมนี้ !

รักษาสิวด้วยตัวเองมานานแล้ว แต่ทำไมหน้ายังเป็นสิวอยู่ แถมเพิ่มขึ้น หน้าแห้ง แดง ลอกเป็นขุยเพราะใช้ยารักษาสิว ต้องทำไงดี มาดูวิธีแก้และการดูแลผิวได้ที่นี่เลย

อ่านเพิ่มเติม
Card Image
5 วิธีสุดเวิร์ก บอกลาปัญหาผิวแห้งคัน ขาดความชุ่มชื้น

อากาศเย็นๆ หนาวๆ ทีไร ผิวแห้งคัน ลอกเป็นขุยได้ตลอด มาจัดการดูแลผิวแห้งคัน แตกลอกเป็นขุยให้กลับมาชุ่มชื้นสุขภาพดีได้ง่ายๆ กับ 5 วิธีสุดเวิร์กเหล่านี้

อ่านเพิ่มเติม
Card Image
เผยเคล็ดลับฟื้นฟูผิวไหม้แดด รักษาอาการแสบ แดง คล้ำ ด้วยวิธีง่ายๆ

การฟื้นฟูผิวไหม้แดด คล้ำ แสบผิว ลอกเป็นขุย รักษาด้วยตัวเองใช้วิธีใดได้บ้าง อาการรุนแรงระดับไหนควรพบแพทย์ หาคำตอบพร้อมกันที่นี่

อ่านเพิ่มเติม