อาการแสบร้อนกลางอก จุกเสียดแน่นลิ้นปี่ เรอเปรี้ยว หรือขมคอ เป็นความทรมานที่คนเป็นโรคกรดไหลย้อน (GERD) รู้ซึ้งดีที่สุด หลายคนพยายามกินยาบรรเทาแต่อาการก็ยังวนเวียนกลับมาเป็นซ้ำ จนเริ่มท้อใจและกังวลว่าจะกลายเป็นโรคร้ายแรงในอนาคต แต่ข่าวดีคือโรคกรดไหลย้อนสามารถรักษาให้หายขาดได้หากเรารู้จักจัดการที่ต้นเหตุอย่างถูกวิธี บทความนี้โรงพยาบาลวิมุตจะพาไปเจาะลึกแนวทางการรักษาแบบครบวงจร ตั้งแต่การปรับพฤติกรรมง่ายๆ ด้วยตัวเอง เทคนิคการหายใจบำบัด ไปจนถึงเทคโนโลยีทางการแพทย์ที่จะช่วยคืนความสุขในการกินและการนอนให้คุณอีกครั้ง

วิธีรักษากรดไหลย้อนทำได้อย่างไรบ้าง? กรดไหลย้อนสามารถรักษาให้หายขาดได้ โดยเริ่มตั้งแต่การปรับพฤติกรรม กินแค่พออิ่ม หลังกินเสร็จห้ามเอนหลังโดยใช้กฎ 3 ชั่วโมง เวลานอนควรหนุนหัวเตียงให้สูงขึ้นเล็กน้อยเพื่อลดการไหลย้อนของกรด การทำกายภาพบำบัดช่วยเพิ่มความแข็งแรงของกล้ามเนื้อกระบังลม การกินยากลุ่ม Alginate ยับยั้งการหลั่งกรด, ยาช่วยย่อย ตลอดจนการส่องกล้องและการผ่าตัดในกรณีที่อาการรุนแรง

โรคกรดไหลย้อน เกิดจากอะไร?

เพื่อให้เข้าใจหลักการรักษา เราต้องรู้ก่อนว่าโรคนี้เกิดจากกลไกการทำงานที่ผิดพลาดของร่างกาย 2 ส่วนหลัก คือ

• หูรูดหลอดอาหารส่วนล่างอ่อนแอ หูรูดนั้นเปรียบเสมือน “ประตู” ที่ควรจะปิดสนิทหลังอาหารลงสู่กระเพาะมีการคลายตัวผิดเวลา หรือผิดจังหวะ ทำให้กรดและน้ำย่อยไหลย้อนกลับขึ้นมา
• ความดันในช่องท้องหรือกระเพาะอาหารสูง เกิดจากพฤติกรรม เช่น กินอิ่มเกินไป ภาวะอ้วน หรือการสวมใส่เสื้อผ้าที่รัดแน่น จนไปดันให้กรดล้นออกมา

ดังนั้น หัวใจสำคัญของการรักษาคือ ‘การทำให้หูรูดกลับมาทำงานปกติ และลดแรงดันในกระเพาะอาหาร’ นั่นเอง

อัปเดต 4 วิธีรักษาโรคกรดไหลย้อน ทางเลือกแก้กรดไหลย้อนให้เห็นผลจริง

วิธีรักษาที่ได้ผลดีที่สุดไม่ใช่การพึ่งยาเพียงอย่างเดียว แต่ต้องอาศัยการปรับเปลี่ยนวิถีชีวิตควบคู่ไปกับการรักษาทางการแพทย์ ดังนี้

1. เริ่มที่ตัวเองด้วยการปรับพฤติกรรม

ยาที่ดีที่สุดของโรคนี้คือ “วินัย” การปรับพฤติกรรมคือหัวใจสำคัญในการแก้กรดไหลย้อนอย่างยั่งยืน:

• การกิน เคี้ยวอาหารให้ละเอียด กินแค่พออิ่ม (ประมาณ 80% ของกระเพาะ) หลีกเลี่ยงอาหารไขมันสูง ของทอด รสจัด ชา กาแฟ และแอลกอฮอล์ เพราะทำให้อาหารย่อยช้าและหูรูดคลายตัว
• กฎ 3 ชั่วโมง หลังกินอาหารเสร็จ ‘ห้ามเอนหลังนอนราบเด็ดขาด’ ควรเว้นระยะอย่างน้อย 3-4 ชั่วโมงก่อนเข้านอน เพื่อให้แรงโน้มถ่วงช่วยดึงน้ำย่อยไว้ไม่ให้ไหลย้อนขึ้นมา
• การนอน จัดท่าทางการนอนให้ถูกต้อง โดยนอนตะแคงซ้ายและหนุนหัวเตียงให้สูงขึ้นเล็กน้อย (ประมาณ 6-10 นิ้ว) เพื่อให้กระเพาะอาหารอยู่ต่ำกว่าหลอดอาหาร ป้องกันกรดไหลย้อนขณะหลับ

2. ฝึกหายใจด้วยกระบังลม

เทคนิคนี้เป็นการทำกายภาพบำบัดที่ช่วยเพิ่มความแข็งแรงของกล้ามเนื้อกระบังลม ซึ่งทำหน้าที่เสมือนเป็นหูรูดชั้นนอก ช่วยบีบรัดหลอดอาหารไม่ให้กรดไหลย้อนขึ้นมา

วิธีฝึก ให้นั่งตัวตรงหรือนอนหงาย วางมือบนหน้าท้อง หายใจเข้าลึกๆ ช้าๆ ทางจมูกให้ท้องป่องดันมือขึ้นมา (หน้าอกไม่ขยับ) จากนั้นหายใจออกยาวๆ ทางปากให้ท้องแฟบลง แนะนำให้ทำวันละ 5-10 นาที ขณะท้องว่าง

3. รักษาด้วยยา

แพทย์จะพิจารณาจ่ายยาตามความรุนแรงของอาการ โดยยาหลักๆ ได้แก่

• กลุ่มยา Alginate ออกฤทธิ์เร็ว ช่วยสะเทินกรดและสร้างชั้นเจลป้องกันไม่ให้กรดไหลย้อนขึ้นมา เหมาะสำหรับบรรเทาอาการเบื้องต้นหรืออาการน้อย
• กลุ่มยายับยั้งการหลั่งกรด เป็นยาหลักในการรักษา ช่วยลดปริมาณการผลิตกรดในกระเพาะเพื่อให้แผลในหลอดอาหารมีเวลาฟื้นฟูและหายสนิท แต่ต้องรับประทานต่อเนื่องตามแพทย์สั่ง
• ยาช่วยย่อย และยาปรับการเคลื่อนไหวทางเดินอาหาร ช่วยเพิ่มการบีบตัวของกระเพาะอาหารและลำไส้ หรือการขยายตัวรับอาหารของกระเพาะส่วนบน ให้อาหารเคลื่อนตัวลงไปเร็วขึ้น ลดอาการท้องอืด แน่นท้อง

4. เทคโนโลยีการรักษาเชิงลึก

หากปรับพฤติกรรมและกินยาอย่างต่อเนื่องแล้วอาการยังไม่ดีขึ้น แพทย์เฉพาะทางระบบทางเดินอาหารอาจพิจารณาการตรวจและรักษาเพิ่มเติมด้วยเทคโนโลยีที่แม่นยำขึ้น 

• การตรวจวัดความเป็นกรดด่างในหลอดอาหาร 24 ชม. เพื่อดูช่วงเวลาที่กรดไหลย้อนและความรุนแรง
• การตรวจวัดการบีบตัวของหลอดอาหาร เพื่อเช็กการทำงานของหูรูดหลอดอาหารว่าเสื่อมสภาพหรือไม่ หรือใช้ในกรณีก่อนรักษาด้วยการผ่าตัด
• การส่องกล้องและการผ่าตัด ในกรณีที่อาการรุนแรงมาก แพทย์อาจพิจารณาการผ่าตัดส่องกล้องซ่อมแซมหูรูดกระเพาะอาหาร ซึ่งเป็นวิธีที่ช่วยให้หายขาดได้ แผลเล็ก เจ็บน้อย และฟื้นตัวเร็ว

 

รักษาโรคกรดไหลย้อนที่ต้นเหตุ คืนความสุขทุกมื้ออาหาร ที่โรงพยาบาลวิมุต พหลโยธิน

 

โรคกรดไหลย้อน แม้จะดูเป็นโรคยอดฮิตใกล้ตัว แต่หากดูแลไม่ถูกวิธีอาจส่งผลกระทบต่อคุณภาพชีวิตระยะยาว ที่ศูนย์ทางเดินอาหารและตับ โรงพยาบาลวิมุต เรามีทีมแพทย์เฉพาะทางที่พร้อมดูแลและให้คำปรึกษา พร้อมด้วยเครื่องมือตรวจวินิจฉัยที่ทันสมัย ไม่ว่าจะเป็นการส่องกล้องความละเอียดสูง หรือการตรวจวัดการทำงานของทางเดินอาหาร เพื่อประเมินและวางแผนการรักษาที่ตรงจุด เหมาะสมกับไลฟ์สไตล์ของคุณ ให้คุณกลับมายิ้มได้ในทุกมื้ออาหารและนอนหลับได้อย่างเต็มตื่นอีกครั้ง

FAQ คำถามพบบ่อย เรื่องการรักษากรดไหลย้อน

Q1: แสบร้อนกลางอก จุกคอ ตอนกลางคืน... แก้เบื้องต้นอย่างไรให้นอนหลับได้?

A: หากมีอาการกำเริบตอนกลางคืน ให้ลุกขึ้นนั่งทันที อย่าเพิ่งนอนราบ ดื่มน้ำอุ่นเล็กน้อยเพื่อช่วยชะล้างกรดลงไป หากมียาน้ำลดกรดหรือยาเคลือบกระเพาะติดบ้าน สามารถกินเพื่อบรรเทาอาการเฉพาะหน้าได้ หลังจากอาการดีขึ้น ให้เปลี่ยนท่านอนเป็นนอนตะแคงซ้ายพร้อมใช้หมอนหนุนหลังช่วยให้ลำตัวช่วงบนสูงขึ้น (หนุนให้สูงตั้งแต่ช่วงไหล่ ไม่ใช่แค่หนุนคอ)

Q2: โรคกรดไหลย้อน รักษาหายขาดได้ไหม หรือต้องกินยาไปตลอดชีวิต? 

A: โรคกรดไหลย้อนสามารถ ‘รักษาให้หายขาดได้’ ในผู้ป่วยส่วนใหญ่ หากคนไข้มีวินัยในการปรับพฤติกรรมอย่างเคร่งครัดร่วมกับการกินยาตามแผนการรักษาของแพทย์ ที่โดยปกติใช้เวลาประมาณ 4-8 สัปดาห์ เมื่ออาการดีขึ้นแพทย์จะค่อยๆ ปรับลดขนาดยาลงจนสามารถหยุดยาได้ จึงไม่จำเป็นต้องกินยาไปตลอดชีวิต

Q3: กินยาลดกรดมานานแต่อาการไม่ดีขึ้น เป็นเพราะอะไร? 

A: สาเหตุที่กินยาแล้วไม่ดีขึ้นอาจเกิดจาก 

1. การปรับพฤติกรรมยังไม่เคร่งครัดพอ เช่น ยังแอบกินมื้อดึก หรือมีความเครียดสูง 
2. เป็นกรดไหลย้อนชนิดดื้อยา 
3. ความเสี่ยงเป็นโรคอื่น เพราะอาการของโรคกรดไหลย้อนบางอาการ เช่น ปวดจุกแน่นหน้าอกอาจคล้ายคลึงกับโรคหัวใจขาดเลือด หรือโรคนิ่วในถุงน้ำดี หากกินยาติดต่อกัน 2 สัปดาห์แล้วอาการไม่ดีขึ้น ควรรีบกลับมาพบแพทย์เพื่อตรวจวินิจฉัยเพิ่มเติม

Q4: นอกจาก "เลี่ยง" ของแสลง... คนเป็นกรดไหลย้อน "ควรกินอะไร" ดี? 

A: แนะนำให้กินอาหารที่ย่อยง่าย ไขมันต่ำ และมีฤทธิ์เย็น เช่น เนื้อปลา ไข่ขาว อกไก่ ผักต้มสุก เช่น บวบ ผักกาดขาว ตำลึง และผลไม้ที่มีความเป็นด่าง เช่น กล้วยน้ำว้าห่าม ซึ่งมีสารแทนนินช่วยเคลือบกระเพาะอาหารได้ดี แตงไทย หรือแคนตาลูป ที่ฉ่ำน้ำ ช่วยเจือจางและลดกรดในกระเพาะ อีกทั้งยังมีโพแทสเซียมที่ช่วยป้องกันภาวะกรดเกินได้ด้วย

Q5: ปล่อยไว้นานๆ อันตรายไหม เสี่ยงเป็น “มะเร็งหลอดอาหาร” จริงหรือ? 

A: จริง หากปล่อยให้มีอาการเรื้อรังนานหลายปี กรดที่ไหลย้อนขึ้นมาจะกัดกร่อนเยื่อบุหลอดอาหารส่วนปลายจนเกิดการอักเสบเรื้อรัง และทำให้เซลล์เกิดการเปลี่ยนแปลง (ภาวะหลอดอาหารบาร์เรตต์ - Barrett’s Esophagus) ซึ่งเป็นภาวะที่เพิ่มความเสี่ยงต่อการเกิดโรคมะเร็งหลอดอาหารในอนาคตได้ การรีบมารักษาให้หายตั้งแต่เนิ่นๆ จึงเป็นวิธีที่ปลอดภัยที่สุด

โรคกรดไหลย้อนไม่ใช่ความทรมานที่ต้องทนแบกรับไปตลอดชีวิต หากรู้วิธีแก้กรดไหลย้อนที่ตรงจุด… เพียงแค่เริ่มต้นปรับเปลี่ยนพฤติกรรมอย่างมีวินัยตั้งแต่วันนี้ ควบคู่ไปกับการเลือกวิธีรักษาโรคกรดไหลย้อนให้ถูกต้องและเหมาะสมจากแพทย์ผู้ชำนาญการ อาการจุกเสียด แสบร้อนกลางอก หรือความทรมานในตอนกลางคืนก็จะกลายเป็นเพียงอดีต อย่าปล่อยให้อาการเหล่านี้มาขโมยความสุขในการกินไป ให้ศูนย์ทางเดินอาหารและตับ โรงพยาบาลวิมุต ช่วยดูแลและคืนคุณภาพชีวิตที่ดี เพื่อให้คุณกลับมามีความสุขกับอาหารมื้อโปรดได้อย่างสบายใจ และนอนหลับสนิทได้ตลอดคืนอีกครั้ง

 

สอบถามรายละเอียดเพิ่มเติมและนัดหมายแพทย์ได้ที่ 

ศูนย์ทางเดินอาหารและตับ ชั้น 5 โรงพยาบาลวิมุต 

เวลาทำการ 08:00 - 20:00 น. โทร. 0-2079-0054

หรือดาวน์โหลด ViMUT Application เพื่อนัดหมายแพทย์ หรือบริการปรึกษาหมอออนไลน์

ทุกปัญหาสุขภาพ ปรึกษาแพทย์เฉพาะทางออนไลน์ ที่พร้อมดูแลคุณด้วยความใส่ใจ